Jump to content

Recommended Posts

İş hukuku işçi ve işveren ilişkilerini, bunların karşılıklı hak ve görevlerini, işe ve işyerine ilişkin yasa ve yönetmelikleri vb. konu alan hukuk dalıdır.

İş hukuku kapsamında görülen iş davaları işçi işveren arasındaki uyuşmazlıklar:

  • İşe iade davaları
  • Kıdem tazminatı
  • İhbar tazminatı
  • Fazla mesai ücreti alacağı
  • Ulusal bayram ve resmi tatil günleri alacakları
  • İş kazası
  • İş hastalıkları
  • Sendikal tazminat
  • İşçilik alacakları

gibi konularda çıkan uyuşmazlıkların giderilmesi amacıyla açılan davalardır.

Bu konuları sırası ile inceleyecek olursak

İşçilik Alacakları Hakkında

 

4857 Sayılı İş Kanunu’na göre işçi; bir iş sözleşmesine dayanarak çalışan gerçek kişiye denir. İşçilerin işten ayrılırken hak ettikleri bazı haklar ve bu hakların belirli koşulları vardır. Her ne kadar İş Kanunu’nda işçi; iş sözleşmesine dayanarak çalışan gerçek kişi olarak tanımlansa da iş sözleşmesi imzalamamış bir işçi, İş Kanununun işçilere tanıdığı bütün haklardan yararlanacaktır. İşçilik alacakları bu nedenle önem arzetmektedir. İşten çıkan veya çıkarılan işçilerin hak kaybına uğramaması için Arca Hukuk olarak işçilik haklarını tek bir yazıda toplamayı uygun gördük.

1)      İşe İade Hakkı: 

 

İşten çıkarılan işçi, fesih bildiriminde sebep gösterilmeden veya işveren tarafından haksız bir sebeple işten çıkarıldıysa, fesih bildiriminden itibaren bir ay içerisinde işe iade talebinde bulunabilir. Ayrıca fesih yazılı bir şekilde yapılmalıdır. İşe iade davası şartları;iş yerinde 30’dan fazla işçi çalışması ve işçinin en az 6 aylık kıdeminin olmasıdır.

2)      Kıdem Tazminatı Hakkı

 

Kıdem tazminatına hak kazanabilmek için öncelikle işçinin aynı iş yerinde bir yıldan fazla çalışması gerekmektedir.  İşçi; haklı bir neden olmaksızın işten çıkarılmış olmalıdır. Belirli koşulların varlığı halinde (işçinin haklı nedenle feshi) istifa eden işçinin de kıdem tazminatına hakkı vardır. Kıdem tazminatı hesaplanırken her yıl için 30 günlük brüt ücret baz alınır. Kıdem tazminatı avukatı Ankara olarak Arca Hukuk uzman ekibi ile daima sizinledir.

3)      İhbar Tazminatı Hakkı

 

İhbar tazminatı belirli süreli iş sözleşmelerinde söz konusu olmaktadır. İş sözleşmesinin feshinden bir süre önce durumun işten çıkarılacak işçiye bildirilmesi gerekir. Aynı şekilde işçi de işverene karşı aynı yükümlülüğe sahiptir.

İhbar süreleri işçinin kıdemine göre değişmektedir. İş Kanunu’nun 17. Maddesine göre;

Belirsiz süreli iş sözleşmelerinin feshinden önce durumun diğer tarafa bildirilmesi gerekir. İş sözleşmeleri;

·         6 aydan az çalışmış işçi içinbildirim yapılmasından başlayarak 2 hafta,

·         6 ay – 1,5 yıl arası çalışmış işçi için bildirim yapılmasından başlayarak4 hafta,

·         1,5 yıl – 3 yıl arası çalışmış işçi için bildirim yapılmasından başlayarak6 hafta,

·         3 yıldan fazla çalışmış işçi için bildirim yapılmasından başlayarak8 hafta sonra, feshedilmiş sayılır.

Bu süreler asgari olup sözleşmeler ile artırılabilir. Bildirim şartına uymayan taraf, bildirim süresine ilişkin ücret tutarında tazminat ödemek zorundadır.

4)      Fazla Çalışma Ücreti Hakkı

Fazla çalışma, Kanunda yazılı koşullar çerçevesinde, haftalık kırkbeş saati aşan çalışmalardır. Her bir saat fazla çalışma için verilecek ücret normal çalışma ücretinin saat başına düşenmiktarının yüzde elli yükseltilmesi suretiyle ödenir.İşçi hakları arasında önemli bir yer tutan fazla çalışma ücretinin ödenmemesi halinde işçi iş akdini haklı nedenle feshedebilir.

5)      Yıllık İzin Hakkı

İş Kanunu’nun 53. Maddesinde düzenlenmiş olup işyerinde işe başladığı günden itibaren, deneme süresi de içinde olmak üzere, en az bir yıl çalışmış olan işçilere yıllık ücretli izin verilir.

İşçilere verilecek yıllık ücretli izin süresi, hizmet süresi;

·         1 yıl- 5 yıla kadar (beş yıl dahil) olanlara 14 günden,

·         5 yıl-15 yıl olanlara 20 günden,

·         15 yıl (dahil) ve daha fazla olanlara 26 günden az olamaz.

İş sözleşmesinin, herhangi bir nedenle sona ermesi halinde işçinin hak kazanıp da kullanmadığı yıllık izin sürelerine ait ücreti, sözleşmenin sona erdiği tarihteki ücreti üzerinden kendisine veya hak sahiplerine ödenir.İşçi tarafından talep edilmesine rağmen yıllık izne hak kazanılan yıl boyunca izin kullandırılmaması da haklı fesih nedenidir.

6)      UBGT (Ulusal Bayram ve Genel Tatil) Ücreti Hakkı

Kurban Bayramı, Ramazan Bayramı, 1 Mayıs, 23 Nisan gibi dini ve milli bayramlara denk gelen günlerdir. İş sözleşmesinde aksine bir hüküm olmadığı sürece ulusal bayram ve genel tatil günlerinde işçi çalışmak zorunda değildir.

İş Kanunu kapsamına giren işyerlerinde çalışan işçilere, kanunlarda ulusal bayram ve genel tatil günü olarak kabul edilen günlerde çalışmazlarsa, bir iş karşılığı olmaksızın o günün ücretleri tam olarak, tatil yapmayarak çalışırlarsa ayrıca çalışılan her gün için bir günlük ücreti ödenir.Aksi takdirde işten çıkarak kıdem tazminatı ve diğer işçi hakları işçi tarafından talep edilebilir.
 

7)      Hafta Tatili Ücreti Hakkı

İşçilere iş sözleşmesine göre belirlenen iş günlerinde çalışmış olmaları koşulu ile yedi günlük bir zaman dilimi içinde kesintisiz en az 24 saat dinlenme (hafta tatili) verilir. Çalışılmayan hafta tatili günü için işveren tarafından bir iş karşılığı olmaksızın o günün ücreti tam olarak ödenir. Bu ücret işçiye ödenmez ise, işçi haklarını dava yoluyla talep edebilir.

8)      AGİ (Asgari Geçim İndirimi) Hakkı

AGİ işçilere uygulanan bir gelir vergisi indirimidir. Bu gelir vergisi indiriminin tutarı; işçinin mevcut yaşam koşullarına göre değişiklik gösterir. İşçinin medeni hali, eşinin çalışma durumu, kaç çocuğa sahip olduğu gibi koşullar bu gelir vergisinde uygulanan indirimi etkiler ve her ay işveren tarafından devlet adına işçiye ödenmesi gerekir. Ödenmediği takdirde işçi bunu diğer alacakları gibi işverenden talep edebilir.

9)      Ayrımcılık- Kötü Niyet Tazminatı Hakkı

İşverenin aynı nitelikteki veya aynı ya da benzer durumdaki işçilere eşit davranma yükümlülüğü vardır. Ayrımcılık tazminatı, işverenin eşit davranma yükümlülüğünün ihlali durumunda işçiye dört aya kadar ücreti tutarında verilebilecek olan tazminattır.Kanun açıkça “iş ilişkisinde veya sona ermesinde” bu tazminatı öngördüğünden ayrımcılığa maruz kalan işçi genel hükümlere göre tazminat talep edebilir.

10)  Sendikal Tazminat Hakkı

İşçilerin bir sendikaya katılması anayasal haktır. İşçi sırf bir sendikaya kayıt olduğu için işten çıkarılamaz ve kendisine ayrımcılık yapılamaz. Sırf sendikal faaliyetlerden dolayı ayrımcılığa uğrayan işçinin bir yıllık ücreti tutarında sendikal tazminat ve diğer işçi haklarını talep etme imkanı bulunmaktadır

11)  Mobbing Nedeniyle Manevi Tazminat Hakkı

İşveren, hizmet ilişkisinde işçinin kişiliğini korumak ve saygı göstermek ve işyerinde dürüstlük ilkelerine uygun bir düzeni sağlamakla, özellikle işçilerin psikolojik şiddet ve cinsel tacize uğramamaları ve bu tür tacizlere uğramış olanların daha fazla zarar görmemeleri için gerekli önlemleri almakla yükümlüdür. İşveren, işyerinde iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması için gerekli her türlü önlemi almak, araç ve gereçleri noksansız bulundurmak; işçiler de iş sağlığı ve güvenliği konusunda alınan her türlü önleme uymakla yükümlüdür. İşverenin yukarıdaki hükümler dâhil, kanuna ve sözleşmeye aykırı davranışı nedeniyle işçinin ölümü, vücut bütünlüğünün zedelenmesi veya kişilik haklarının ihlaline bağlı zararların tazmini, sözleşmeye aykırılıktan doğan sorumluluk hükümlerine tabidir. İşçi, bu davranışlar nedeniyle uğradığı zararların giderilmesi için manevi tazminat talebinde bulunabilir.

İşçilik alacakları konusunda somut olayların özelliğine göre talep edilebilecek haklar farklılık gösterir.
 

Arca Hukuk Bürosu olarak uzun yıllar bu alanda çalışmış olmanın sonucunda edinmiş olduğumuz tecrübe, alanında uzman avukatlarımız, müvekkil odaklı çözüm araştırmalarımız ile hukuki destek sağlamaya devam etmekteyiz.

Belirtilen konularda iş hukuku avukatı olarak seçeceğiniz bir avukat hak kaybına uğramamak adına önemlidir.

isci-avukati.jpg

Edited by Mehtap Kamalak
Link to comment
Share on other sites

Join the conversation

You can post now and register later. If you have an account, sign in now to post with your account.

Guest
Reply to this topic...

×   Pasted as rich text.   Paste as plain text instead

  Only 75 emoji are allowed.

×   Your link has been automatically embedded.   Display as a link instead

×   Your previous content has been restored.   Clear editor

×   You cannot paste images directly. Upload or insert images from URL.

 Share



  • Who's Online (See full list)

    • There are no registered users currently online
  • Member Statistics

    • Total Members
      20
    • Most Online
      102

    Newest Member
    ONUR
    Joined
×
×
  • Create New...